M38

Z Celestia

Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Mapka wygenerowana z programu Cartes du Ciel

M38, NGC1912, Cr67 gromada otwarta w gwiazdozbiorze Woźnicy. Odkryta przez Giovanni Batista Hodierna przed rokiem 1654 i niezależnie odnaleziona przez Le Gentila w 1749 roku. Charles Messier dodał ją do swojego katalogu 25 września 1764 roku.

Jest to duża o nieregularnym kształcie gromada otwarta, zawierająca ponad 100 gwiazd o jasności ok. 9 mag i więcej (zob. klasa Trumplera). Najjaśniejsza gwiazda, która wchodzi w skład gromady jest żółtym olbrzymem typu widmowego G0 o jasności 7.9 mag. Jej charakterystycznym elementem jest wzór greckiej litery π lub ukośnego krzyża opartego na najjaśniejszych gwiazdach gromady.

Spis treści

Nazwy katalogowe

M 38
NGC 1912
Cr 67
Mel 36
OCL 433
Lund 181
GC 1119

Podstawowe informacje

Rektascensja 5h 28m 42.00s (J2000)
Deklinacja +35° 50’ 60.0" (J2000)
Gwiazdozbiór Woźnica
Typ obiektu OPNCL
Jasność 6.4 (mag)
Jasność powierzchniowa 12.00 (mag)
Rozmiar kątowy 21.0' x 21.0'
Klasa Shapleya e
Klasa Trumplera II 2 r
Opis Dreyera Cl, B, vL, vRi, iF, st L & S
Odległość od Słońca 4.2 kly
Rozmiar 25 ly
Wiek 220 mln lat (Sky Catalog 2000)

Położenie

Gromada znajduje się niemal w centralnej części Woźnicy w odległości ok. 2° 29’ od M36, 01° 23’ od 24 Aur (5.07 mag) i 01° 44’ od 24 AurAur, 4.99 mag).

Jak odszukać

M38 wraz ze swoimi sąsiadkami M36 i M37 z całą pewnością nadają się na początkowe cele dla początkujących obserwatorów nieba. Głównie dlatego (pomijając ich jasność i rozmiar), że nie brakuje w ich najbliższej okolicy jasnych latarni, które aż proszą się wykorzystanie.

Zapewne jak w większości tak znanych DSów, każdy z Was ma jakiś swój ulubiony i sprawdzony sposób doskoczenia do nich. Dlatego z wielu możliwych i pewnie równie wygodnych sposobów, przedstawię ten który zawsze mi się sprawdzał, nawet pod średnim niebem.

Zaczynamy od trójkąta opartego na 3 jasnych gwiazdach: θ Aur (37 Aur, 2.62 mag), β Tau (112 Tau, 1.65 mag) i ι Aur (3 Aur, 2.69 mag). Zaczynając do tej ostatniej za pomocą szukacza, czy telrada poruszamy się wzdłuż linii do θ Aur. Po ok 1/3 długości powinniśmy wyłapać kilka jasnych gwiazd w kształcie "rogala" (zaznaczone na mapce, najjaśniejsze z nich to 16 Aur (4.54 mag) i 19 Aur (5.03 mag)).

Mapka nalotu wygenerowana z programu Cartes du Ciel

Teraz możemy spróbować doskoczyć do niej. Jeśli nie czujemy się najpewniej to możemy zawsze posiłkować się drugim "rogalem" opartym na kilku gwiazdach po drodze (najjaśniejsza z nich to φ Aur (24 Aur, 5.07 mag)).

Mapka nalotu wygenerowana z programu Cartes du Ciel

Obserwacje wizualne

Zgodnie z TNSOG gromada zawiera asteryzm w kształcie greckiej litery π i pewne ciemniejsze obszary praktycznie pozbawione gwiazd. Warto trochę poeksperymentować, nie koniecznie trzymać się małych powiększeń rzędu 30-40x.

Notatki obserwacyjne

 ?.11.2009

Czyli trzecia najjaśniejsza gromada otwarta w Woźnicy o rozmiarze 21'. Przy pow. 44x jest wyraźnie ciemniejsza od pozostałych. Najtrudniej też wydzielić ją z tła. Próbowałem doszukać się wzoru litery "pi". Początkowo jednak jedyne co mi do głowy przychodziło to spaghetti, czyli dużo wyraźnych ramion poplątanych bez zauważalnej struktury. Jednak po pewnym czasie zwróciłem uwagę na ciemniejsze centrum gromady i wtedy dostrzegłem zarysy, bardziej przypominające literę "x". O co chodzi z tą "pi" wyjaśnię cytatem z seds: Its brightest stars form a pattern resembling the Greek letter Pi, or (according to Webb) an "oblique cross" i szkicem Jeremyego Pereza KLIK. Przy pow. 77x tak jak w przypadku M37, prezentuje się bardziej okazale. Ramiona trochę bardziej się rozmyły jednak pojawiło się kilka słabszych gwiazd, co w połączeniu z niemal pustym centrum (za wyjątkiem dosłownie kilku gwiazd) uwypukliło jej kształt. Jej klasa Trumplera to II2r, czyli o słabej koncentracji w kierunku centrum, średniej różnicy w jasności gwiazd i bogata w gwiazdy.

--Lech 22:50, 30 sty 2010 (CET)

Zewnętrzne źródła

  1. Informacje w bazie danych SEDS
  2. Informacje w bazie danych SIMBAD
  3. Informacje w bazie danych NED
  4. Relacje z obserwacji z IAAC NetAstroCatalog
  5. M38 w polskiej Wikipedii
  6. Strona WEBDA dla M38
Źródło „http://celestia.pl/M38
Osobiste
Przestrzenie nazw
Warianty
Działania
Menu główne
Kategorie
Narzędzia